20 Oca Ergenlerle İletişim

Ergenlik değişim demektir. Bir başkalaşım ve dönüşüm sürecidir. Bu süreçte çocuklarımız fiziksel, sosyal ve ruhsal bir olgunlaşma yaşarlar.

Ergenlik dönemindeki çocuğunuzla pozitif bir iletişim kurabilmek için öncelikle ergenliğin özelliklerini tanımamız gerekir. Yaşanan değişimleri içinde bulundukları dönemin bir özelliği olarak görürseniz destek olmak ve iletişim kurmak çok daha kolay olacaktır. Tıpkı 2 yaş dönemindeki gibi ben büyüyorum mesajını alabilmek çok önemlidir.

Biz de ergen olduk. Hiç böyle davranmadık. Büyümüş de bizi beğenmiyor gibi söylemlerde sık sık bulunuyorsanız, her çocuğunun gelişiminin, kişiliğinin, büyüdüğü dönemin, onları büyüten ailenin farklı olduğunu size bir kez daha hatırlatmak isterim.

Sizce ergenlik dönemindeki çocuğunuz en çok hangi davranışlardan rahatsız oluyor?

• Sürekli eleştirilmekten
• Nasihatlerden
• Bir başkası yanında hakkında konuşulmasından ve eleştirilmekten
• Ders notlarıyla şahsının değerlendirilmesinden
• Okul başarısının eleştirilmesinden
• Azarlanmaktan
• Yaşadıkları ve duygularıyla ilgili çok fazla soru ve ısrardan
• Anlaşılmamaktan
• Aile baskısından
• Kendine ait özel alanı olmamasından
• Sağlık konularında çok fazla üstüne düşülmesinden
• Aile üyelerinin tartışmasından

Öncelikle tüm bu rahatsız oldukları konuların ortak paydası kendine özel bir alan yaratma özgür olma, kendini bulma çabası diyebiliriz. Ancak daha önce her ihtiyacı için bize koşan, fiziksel ihtiyaçları için bize bağlı çocuğumuzun bağımsızlaşma çabasını kabul etmek ebeveynler için hiç de kolay değil.

Ebeveynler ergenlik dönemindeki evlatlarının yalnız kalma çabasını bir problemi var olarak algılıyor. Oysa ki bazen yalnız kalmak istemek, sadece yalnız kalmak istemektir. Yalnız kalabilmesi için uygun ortamı yaratmasına destek olmalısınız.

Ergenlikte pozitif iletişimin temellerini daha çocuğumuz küçükken ona ayırdığımız vakitle, duygularımız hakkında konuşarak, paylaşımda bulunarak kolaylıkla atabiliriz.

Aile üyeleri çocukları henüz küçükken çocuğun ilgi görme çabasına olumsuz yanıt vermişse aynı yanıtı ergenlik çağındaki çocuğundan alması son derece normal değil mi? Düşünün işten geldiniz ve yorgunsunuz, 2 yaşındaki kızınız/oğlunuz tüm gün sizi özledi. Paylaşmak istediği ve birlikte yapmak istediği birçok şey var ancak sizin de enerjiniz yok. İşte tam da bu olumsuz iletişim tekrarları ergenlik döneminin nasıl geçeceğini gösteriyor. Küçükken birey olarak görülmeyip saygı duyulmamış çocuk büyüp ergenlik çağına geldiğinde ailesiyle olumlu bir iletişim kuramıyor.

En önemli adımlardan biri de dinlemek.  Bu bir itaat savaşı değil. Ergenlik dönemindeki çocuğunuzun en çok önemsediği şey anlaşılmaksa ilk adım dinlemek olmalı. Ancak yargılamadan eleştirmeden. Saygı görmek istiyorsak saygı göstermeliyiz.

Anlatacağı şey hoşumuza gitmemiş ya da doğru bulmuyor olabilirsiniz. Ancak verdiğimiz tepki çocuğunuzun bir daha fikirlerini duygularını, yaşadıklarını sizinle paylaşmamasına sebep olabilir.

Sürekli nasihat dinlemek yetişkinlerin bile hoşuna gitmez. Öyleyse sürekli nasihat vermekten vazgeçip iyi bir model olmanızı öneririm.

İllaki birlikte yapmaktan keyif aldığınız bir şey vardır. Bunu bir rutin haline getirip birlikte verimli vakit geçirmeye çalışın. Böylece aranızdaki paylaşımlar artacak, birbirinizi daha iyi anlayacaksınız.

Verdiğiniz sözleri mutlaka tutmalısınız. Böylece hem güven verecek hem de iyi bir model olmuş olacaksınız.

Çocuğumuz ergenlik döneminde, kurallar olmasın o da çok sıkılmasın diye düşünüyorsanız kuralların herkese iyi geldiğini sadece şartlara göre esnetilmesi gerektiğini söyleyebilirim. Kuralları birlikte belirlemek uygulanmasını kolaylaştıracaktır. Siz de bu kurallara mutlaka uymalısınız.

Artık çocuk olmadığını ve aileniz ile ilgili kararlarda söz sahibi olabileceğini de hatırlatmak isterim.

Duygularınız hakkında sizler de konuşmalısınız ki çocuğunuz da cesaret bulsun. Özellikle çocuğunuzun sizi rahatsız eden davranışıyla ilgili konuşurken de duygularınızdan bahsedebilirsiniz.

Öfkeli veya gergin olduğu anlarda çatışmaktan kaçınmanızı öneririm konuşmak için sakinleşmesini beklemek her zaman daha olumlu sonuç verecektir.

Nasıl ki kadınlar hayatlarının belli bir döneminde menopoza giriyorsa ve bu süreçte yaşadıkları etkiler gerçekse ergenliği de gelişimin bir süreci olarak görmek ebeveyn olarak çocuğunuzla iletişimimizi olumlu etkileyecektir.